Мэдээ
УЛААНБААТАР ºC
USD АНУ доллар 2,495.23
2018 оны 07-р сарын 16
Мэдээлэл хайх:
Зөвлөгөө | 7 хоногийн тойм | Олны танил | Шар | Танин мэдэхүй | Түүхэн хүмүүс | Кино урлаг | Дуу хөгжим | Номын ертөнц | Гадаад мэдээ | +18

Ууц тавих ёсон

НИЙТЛЭСЭН: 2018-02-15 16:26:24
Бусад > Танин мэдэхгүй | Сэтгэгдэл: 0

Монголчуудын төр ёсны их баяр нь цагаан сар билээ. Хаврын тэргүүн сард шинэлэх болсон тухай сурвалж бичигт тодорхой гарахын дээр монголын эртний улс төрийн бодлогын их ухааны бичиг Дөрвөн төрийн арван буянт номын цагаан тvvх» хийгээд бусад хууль цаазын бичигт бас бататган дурдсан байдаг. Мөн цагаан сарын баяр нь монголын нэгдсэн төр улс байгуулагдсан түүхэн үе цагтай ихээхэн холбоотой аж.

Хаврын урь орж, өлзий учралт барс сар гарах цагаар есөн хөлт цагаан тугаа тахиж их хуралдай хуралдах болсоноос нааш Монгол Улсын харъяат аймгуудын олон ван түшмэд хаврын тэргүүн сарын эхээр бэлэг хүргэн ирж шинийн ёсоор хааны амгаланг эрдэг ёсон тогтсон тухай Рашид Ад Дин тэмдэглэсэн нь буй. Цагаан сарын ёслол нь битүүлэх ба шинэлэх гэсэн хоёр үндсэн хэсгээс бүрдэх ба битүүлэх ёс нь хуучин оныг үдэх ,шинэлэх ёс нь шинэ оныг угтах ёслол юм.Энэ өдөр монголчууд аль болох элбэг дэлбэг байхыг хичээдэг нь тэр жилийнхээ амьдралын сайн сайхныг бэлэгдэн буй явдал юм.

Цагаан сарын их ёслолын нэг чухал зүйл бол дайллагын ёс бөгөөд тэр дундаа бүхэл махаар дайлах ёсны тухай энд авч үзье.

Монголчуудын бүхэл махан зоогийг зум, их бүхэл, бага бүхэл хэмээн гурав хувааж болно. Орчин үед монголчуудын хамгийн их хэрэглэдэг махан зоог нь бага буюу гэдэс, шийрээс бусад тураг махыг оруулан зассан зоогийг хэлдэг байна. Дайллагын ширээнд махыг тавихдаа уламжлан ирсэн ёс заншлын дагуу тавина. Бүхэл мах тавихад хонь амьд ахуйдаа ямар байснаар нь эрэмбэлж урд доор нь хүзүү,сээр, хоёр хааг нь, хойт доор нь хоёр гуяны шаантыг урагш харуулан мөчнүүдийг нь яг хэвтэж байгаа юм шиг байрлуулан, дээрээс нь ууцаараа бүтээж, хамгийн дээр нь толгойгоо тавьдаг. Махны эх талыг зочин тийш харуулж засна. Махны эх тал гэдэг нь малын хэвтээ ясны толгой тал руу чиглэсэн үзүүр ,босоо ясны газар руу хандсан талыг хэлж байггаа юм. Зочин толгой талаас нь барьж хажуулдан огтолж идэх ёстой. Битүүний орой гэрийн эзэн есөн хөндлөнг /толгой, хошуу, хоёр эрүү, хоёр чих, ууцны хоёр тал / хөндөж галдаа өргөдөг. Дараа нь бурхандаа өргөөд гэрт байгаа хүмүүстээ тарааж өгнө. Ууцыг зайхдаа зүүн гараа сүвэрдгэн талаас нь барьж, баруун гараараа уг талын талын намилхайг зvсэж баруун талд нь буулгаж тавина. Ууцыг зөвхөн гэрийн эзэн буюу хүндэт зочин эрэгтэй хүн зайдаг уламжлалтай.

Ууц махыг зөвхөн цагаан сараар ч бус ямар ч үед хvндэт зочныг дайлдаг хvндэтгэлийн зоог болно. Ууц мах нь дотроо их ёсны ууц, бага ууц гэж ялгавартайгаар засагддаг. Зочноо дайлахдаа дан ууц тавьдаггvй. Ерөөс ганц мах хvнд өгдөггүй. Иймээс ууцан дээр дөрвөн өндөр хавиргыг зүсэж өөд өөдөөс нь харуулж намилхай дээр нь тавих ба ууцныхаа баруун дор дал/ хүзүү тавьж болно/ нөгөө талд нь сээр, хонт шаант зэргийг дагуулан ёс ёсоор нь тавьдаг. Ингэж зассан ууцыг бага ууц хэмээн нэрийднэ. Харин үүн дээр хамар ,чихний дээд угийг шар тосоор чимсэн битүү толгойг нэг шийрийн хамтаар нэмж тавьсныг их ёсны ууц гэнэ. Толгой шийрийг хүнд өгөх ёсны дагуу тавих бөгөөд ууцныхаа зүүн гар талд нь толгойг, нөгөө талд нь шийрийг тавина. Ийнхүү тавьсан ууц бүтэн шүүсийг орлодог бөгөөд дээдлэн үзсэн онцгой хүндэтгэл бүхий зочиндоо зориулав. Дэд хүндэтгэлд өвчүү орох боловч тэр болгон хүнд тавьдаггүй. Хэрвээ хүндэтгэвэл зохих эмэгтэй хүн ирвэл өвчүүгээр дайлах ёстой. Өвчүүг дагуулж цорой гургалдай, бугалга, богтос зэргийг тавьдаг уламжлалтай.

Таны ямар жилтэй вэ?
Та Like дарж саналаа өгсөн ч таны санал нэмэгдэхгүй байвал Confirm дээр дарж саналаа баталгаажуулна уу! Та саналаа өгсөнөөр Facebook дээрээ өөрийн жилийн зурхайг хүлээн авч байх болно.
Мэдээ таалагдсан бол like & share хийнэ үү:


БУСАД

 
 
СЭТГЭГДЭЛ БИЧИХ

 

СЭТГЭГДЭЛ
ШИНЭ МЭДЭЭ
Ц.Элбэгдорж Цаазаар Авах Ялын Эсрэг Олон Улсын Комиссын Комиссар Боллоо
11 цаг    

Замын мөр нийлэхгүй чамдаа зориулав
12 цаг    

МИТАКҮЭМИ 8 ДАВААТАЙ НАГОЯ БАШЁГ ТЭРГҮҮЛЖ БАЙНА
12 цаг    

ДЭЛБЭРЭЛТИЙН УЛМААС ХОЁР ХҮН АМЬ ҮРЭГДЖЭЭ
17 цаг    

ИЛ ЗАХИДАЛ НИЙТЭЛЖЭЭ
17 цаг    

II ЕЛИЗАВЕТА ХАТАН ХААНЫГ ГАЙХАЛТАЙ ЭМЭГТЭЙ ГЭЖ МЭДЭГДЖЭЭ
17 цаг    

Н.Цэнд-Аюуш: Хүний хүсэл гэдэг хязгааргүй. Хөөрхөн ҮС СҮЛЖМЭЭР л байна
19 цаг    

МАРГААШНААС ДАРААХ БАЙРШЛУУДАД ХАЛУУН УС ХЯЗГААРЛАНА
19 цаг    

ГОЛИО СОРЖ БОЛОХГҮЙ
19 цаг    

Белгичүүд ДАШТ-аас хүрэл медаль хүртлээ
19 цаг    

Хүн үхсэний дараах 49 хоногт яадаг вэ?
20 цаг    

ХӨВСГӨЛ НУУРЫН ОРЧИМД 24000 ЖУУЛЧИН ИРЖ, АЧААЛАЛ ХЭТ ИХЭСЧЭЭ
20 цаг    

Хагнаас салж чадахгүй зовоодог үе байдаг л биздээ тэгвэл үүнийг хийгээрэй
20 цаг    

БАЯН-ӨЛГИЙ АЙМГИЙН БАЯР НААДАМ/ФОТО/
20 цаг    

Будааны шүүсээр арьс, үсээ хэрхэн арчлах вэ?
20 цаг    

ЗАВХАН АЙМГИЙН БАЯР НААДАМ /ФОТО/
20 цаг    

Үрчлээ арилгах үйлчилгээтэй маск өөрсдөө бэлдээрэй
20 цаг    

Үсийг эрүүл болгох үс уналтын эсрэг жорууд хадгалаад аваарай
20 цаг    

Энэ гайхалтай тенүүдийг хэрхэн тавмдаг гээч Тень тавих 20 санаа
20 цаг    

Гарын булчин чангалах хамгийн хялбар 4 дасгал
20 цаг    

цаг агаарын мэдээ
20 цаг    

ҮС ШИНЭЭР ҮРГЭЭЛГЭХ БУЮУ ЗАСУУЛБАЛ ЭД МАЛТАЙ БАЯЛАГ ТӨГС БОЛНО
20 цаг    

УВС АЙМГИЙН БАЯР НААДАМ/ФОТО/
20 цаг    

СҮХБААТАР АЙМГИЙН БАЯР НААДАМ/ФОТО/
20 цаг    

Хамгийн чухал нь хүзүүний арьс
20 цаг    

СЭЛЭНГЭ АЙМГИЙН БАЯР НААДАМ/ФОТО/
20 цаг    

Азтай охин Nicole Scherzinger
20 цаг    

ӨВӨРХАНГАЙ АЙМГИЙН БАЯР НААДАМ/ФОТО/
20 цаг    

Хилэнцийн ордны шинэ долоо хоногийн зурхай
20 цаг    

ОРХОН АЙМГИЙН БАЯР НААДАМ/ФОТО/
20 цаг    

ХӨВСГӨЛ АЙМГИЙН БАЯР НААДАМ/ФОТО/
20 цаг    

ДУНДГОВЬ АЙМГИЙН БАЯР НААДАМ/ФОТО/
20 цаг    

“БАЯНБУЛАГ БАГИЙН ХӨГЖИЛ” ТББ ЭРҮҮЛ МЭНДИЙН САЛБАРТ ХОЁР ДАХЬ УДААГАА ХӨРӨНГӨ ОРУУЛАЛТ ХИЙЛЭЭ
21 цаг    

ТАМХИДАЛТЫГ БУУРУУЛАХЫН ТУЛД “ЭРҮҮЛ ХОТЫН СҮЛЖЭЭ” БАЙГУУЛЖЭЭ
21 цаг    

ДАРХАН-УУЛ АЙМГИЙН БАЯР НААДАМ /ФОТО/
21 цаг    

БЕЛЬГИЧҮҮД АНГЛИЙН ШИГШЭЭ БАГИЙГ 2:0-ЭЭР ХОЖИЖ, ДАШТ-ИЙ ХҮРЭЛ МЕДАЛЬ ХҮРТЛЭЭ
21 цаг    

ЦЭРГИЙН ЗАРДЛАА НЭМЭГДҮҮЛСНЭЭР АЮУЛГҮЙ БАЙДАЛ БЭХЖИХГҮЙ ГЭЖ МЭДЭГДЖЭЭ
1 өдөр    

ДЭЭД ХЭМЖЭЭНИЙ УУЛЗАЛТ ГУРВАН ЦАГ ҮРГЭЛЖИЛНЭ
1 өдөр    

ТОЧИНОШИН БЭРТЛИЙН УЛМААС ӨНЖИЖ, МИТАКҮЭМИ 7 ДАВААТАЙ БАШЁГ ТЭРГҮҮЛЖ БАЙНА
1 өдөр    

ХОЛБООНЫ ШУГАМЫГ СЭРГЭЭХ ТОНОГ ТӨХӨӨРӨМЖ НИЙЛҮҮЛЭХИЙГ ЗӨВШӨӨРЧЭЭ
1 өдөр    

ЯПОНЫ АРД ТҮМЭНД ТУСЛАХ ХАНДИВЫН АЯН ЭХЭЛЛЭЭ
1 өдөр    

ОРОН НУТГИЙН ЗАМД ХЯНАЛТ ШАЛГАЛТ ХИЙЖ БАЙНА
1 өдөр    

Ж.НАРАНТУНГАЛАГ КУАЛА ЛУМПУРТ ЯПОНЫ ТУЛААНЧ К.ТОКҮДОМЭГ ЯЛЛАА
1 өдөр    

ӨСВӨРИЙН ТӨГӨЛДӨР ХУУРЧИД ПАРИС ХОТНОО БОЛСОН ТЭМЦЭЭНЭЭС АЛТ, МӨНГӨН МЕДАЛЬ ХҮРТЛЭЭ
1 өдөр    

ЗАХУУД ЭНЭ САРЫН 16, 17-НООС ЕРДИЙН ХУВААРИЙН ДАГУУ АЖИЛЛАНА
1 өдөр    

ЦЕГ-ААС ЭНЭ ЖИЛ НОЦТОЙ ГЭМТ ХЭРЭГ ЗӨРЧИЛГҮЙ САЙХАН НААДЛАА ГЭВ
1 өдөр    

УСАРХАГ БОРОО ОРОХ ТУЛ БОЛЗОШГҮЙ АЮУЛААС СЭРЭМЖЛҮҮЛЭВ
1 өдөр    

"ӨНДӨР ГЭГЭЭН" ДУУЛАЛТ ЖҮЖГИЙГ ОРХОНД ТОГЛОНО
1 өдөр    

цаг агаарын мэдээ
1 өдөр    

ҮС ШИНЭЭР ҮРГЭЭЛГЭХ БУЮУ ЗАСУУЛБАЛ БИЕ ЭРХТНИЙ, ХҮЧ САЙЖИРНА
1 өдөр    


Нүүр хуудас | Фото мэдээ | Видео мэдээ | Сурталчилгаа байршуулах | Холбоо барих Утас: 89460-008, 7711-2424
© 2016 он. Зохиогчийн эрх хуулиар хамгаалагдсан. ARDCHILAL.MN.